GİRİŞ VE HASTALIĞIN/TEDAVİNİN TANIMI
Omurga tümörleri omur kemiklerinde, sinir yapılarında veya omurilik çevresinde gelişebilir; bazıları iyi huylu, bazıları kötü huylu ya da başka kanserlerden yayılmıştır.
Bu sayfa genel hasta bilgilendirmesi amacıyla hazırlanmıştır. Tanı ve tedavi kararı; kişinin şikâyetleri, muayene bulguları, görüntüleme sonuçları ve tercihleri birlikte değerlendirilerek verilir. Aynı tanıya sahip iki kişi için uygun yaklaşım farklı olabilir.
NEDENLERİ VE BELİRTİLERİ
Gece artabilen sırt ağrısı, nörolojik güçsüzlük, uyuşma veya yürüme bozukluğu görülebilir; hızlı nörolojik kötüleşme acildir.
Belirtilerin şiddeti her zaman görüntüleme bulgusunun büyüklüğüyle aynı değildir. Yeni başlayan belirgin güçsüzlük, yürüme bozukluğu veya idrar-dışkı kontrolünde değişiklik varsa acil tıbbi değerlendirme gerekir.
TANI VE TEŞHİS YÖNTEMLERİ
Kontrastlı MR ve gerekli BT ile tümörün yeri araştırılır; uygun biçimde planlanmış biyopsi ve patoloji tedaviyi belirler.
Hekim önce öyküyü dinler, duyu, kas gücü ve refleksleri içeren ilgili muayeneyi yapar. Röntgen, MR, BT veya EMG yalnız klinik soruya yanıt verecekse istenir; tek başına görüntü raporu ameliyat kararı için yeterli değildir.
TEDAVİ YÖNTEMLERİ
Onkoloji, radyasyon onkolojisi ve cerrahinin ortak değerlendirmesiyle izlem, radyoterapi, sistemik tedavi veya ameliyat seçilir.
Tedavi planı hastalığın nedenine, şiddetine, hastanın genel sağlık durumuna ve tedaviden beklenen gerçekçi yarara göre belirlenir. Uygun olduğunda ameliyatsız yöntemler, izlem, egzersiz/rehabilitasyon ve hekimce seçilen ilaçlar değerlendirilir; her yöntem herkes için uygun değildir.
AMELİYAT GEREKİYORSA CERRAHİ SÜREÇ
Sinir basısını gidermek, stabiliteyi korumak ya da mümkünse tümörü çıkarmak için cerrahi düşünülebilir; yöntem tümörün türü ve yayılımına göre değişir.
Cerrahi kararından önce beklenen yarar, alternatifler ve kişiye özgü riskler konuşulur. Cerrahi uygulanırsa kanama, enfeksiyon, anestezi komplikasyonları, sinir veya omurilik hasarı ve şikâyetlerin tam düzelmemesi gibi riskler ilgili yönteme göre değerlendirilir.
İYİLEŞME VE AMELİYAT SONRASI DÖNEM
Patoloji sonucu, onkolojik takip, yara iyileşmesi ve nörolojik rehabilitasyon önemlidir; yeniden hastalık riski tümöre göre farklıdır.
Takip sıklığı, hareket kısıtlamaları, işe ve spora dönüş süresi işlem kapsamı ile kişinin nörolojik durumuna göre değişir. Ani yeni güç kaybı, ateş, yara yerinden akıntı veya idrar-dışkı kontrolü bozukluğu gelişirse hızla sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.